Hương vị Nhật Bản

Tính thẩm mỹ, sự tinh tế là yếu tố quan trọng đưa nghệ thuật ẩm thực trở thành một tinh hoa văn hóa của đất nước Mặt Trời mọc. 
Nằm ở phía đông của bản đồ Thế giới, tách biệt với lục địa Á Âu, Nhật Bản nằm ngay trên vành núi lửa Thái Bình Dương.Địa hình nước Nhật có độ dốc cao, đa phần là đồi núi, các sông ngòi Nhật Bản hầu hết đều có dòng chảy xiết, nhanh và mạnh. Vì vậy, công việc đánh bắt thủy sản rất khó khăn. Mặt khác, cũng với đặc điểm địa hình này mà nước Nhật không có nhiều đồng bằng, diện tích đất đai ít ỏi, ngành chăn nuôi và trồng trọt vì thế cũng không có điều kiện phát triển thành ngành mũi nhọn. Từ ngàn xưa, lao động sản xuất chính của người Nhật là đánh bắt hải sản, phát triển ngư nghiệp. Vậy nên không quá khác nhiên khi trong bữa ăn của người Nhật có sự góp mặt chủ yếu của những sản vật được lấy từ biển khơi. 

 

 

Vốn được biết tới với xưng danh “Đất nước mặt trời mọc” không chỉ bởi đặc trưng lá quốc kỳ, Nhật Bản còn là một đảo quốc hết sức tươi đẹp với khí hậu ôn hòa, 4 mùa trong năm đều đi qua xứ này. Đến với đất nước giàu văn hóa này, chúng ta cũng chỉ ngỡ ngàng trước vẻ đẹp tuyệt diệu của thiên nhiên và con người mà còn không khỏi khâm phục trước cách họ đưa vẻ đẹp thiên nhiên vào cuộc sống nói chung, và trong ẩm thực nói riêng. Giống như nhiều người đã nhận xét, người Nhật không chỉ ăn uống đơn thuần, họ ăn cả bằng mắt. Quả thật, việc bài trí thức ăn với người Nhật được chú trọng vô cùng. Bên cạnh đó còn là sự tinh tế trong việc sử dụng các dụng cụ để ăn và bày thức ăn. 

 

Đối với người Nhật, điều quan trọng không chỉ ở hình thức món ăn mà còn ở khung cảnh thực phòng cũng như phong cách phục vụ. Bước vào các ngôi nhà kiểu Nhật, trước tiên bạn phải cởi giày, đi qua một lớp cửa kéo rồi ngồi trên sàn nhà làm từ chiếu cói được gọi là tatami. Trong phòng có bày sẵn những đệm ngồi mỏng để khách ngồi quỳ lên trên. Ngồi quỳ là cách thể hiện sự tôn trọng, nghiêm trang của người Nhật. Nhưng nếu được sự cho phép của chủ nhà, bạn cũng có thể để chân thoải mái theo ý bạn. Trước khi ăn người Nhật thường nói “itadakimasu”, đó là một câu nói lịch sự nghĩa là “xin mời”. Nó nhấn mạnh sự cảm ơn tới người đã cất công chuẩn bị bữa ăn. Khi ăn xong, họ lại cảm ơn một lần nữa “gochiso sama desh*ta” có nghĩa là “cám ơn vì bữa ăn ngon”. Món ăn thường ngày của người Nhật bản chủ yếu là cơm, cá và rau. Thịt ít có trong thành phần bữa ăn của họ, thay vào đó, chất đạm và chất khoáng cần thiết được lấy thêm từ rong biển. Từ những nguyên liệu cơ bản này, người Nhật Bản đã sáng tạo nên vô vàn món ăn dân tộc bằng óc thẩm mỹ và sự khéo léo.

 

 

Trong các món ăn truyền thống, người Nhật yêu thích hơn cả là sasimi, hay còn gọi là cá sống. Sasimi nguyên nghĩa là lát cắt mỏng, món ăn này được làm từ các loại hải sản như cá, tôm, mực tươi sống chứ không phải chỉ được làm từ cá. Đây là món ăn cầu kì, dùng kèm với nước tương shoyu và wasabi.Nguồn gốc món ăn bất nguồn từ những người ngư dân đánh bắt xa bờ, điều kiện trên biển không cho phép nhóm lửa nên họ phải ăn cá sống. Dần dần, món ăn này trở nên phổ biến và ăn sâu vào văn hóa ẩm thực Nhật Bản.

 
 
 
Sasimi

Một món ăn từ hải sản rất nổi tiếng khác của Nhật Bản là sushi. Sushi gồm cơm nắm và hải sản sống. Món ăn này là tổng hòa của các nguyên liệu thường xuyên nhất trong bữa ăn người Nhật. Sushi có nhiều hình thức, đơn giản và dễ làm nhất là Chirashizushi, chỉ việc cắt nhỏ các loại hải sản rồi trộn với cơm, trông khá giống với món cơm chiên Dương Châu mà người Việt quen thuộc. Loại thứ hai là Norimakizushi, món này được thực hiện với nhân ở giữa là hải sản sống, kế đến là cơm, bên ngoài cuốn rong biển, cuốn chặt dưới sự hỗ trợ của mành tre rồi cắt lát nhỏ. Lát shushi có hình dạng tương tự lát bánh tét nhưng nhỏ hơn. Dạng phổ biến nhất là dạng mà chúng ta thường thấy ở các cửa hàng Nhật Bản: Nigirizushi. Với loại này, người ta nắm một nắm cơm cỡ bằng 2 ngón tay rồi đặt lên đó một lát hải sản sống. Cũng như Sasimi, Sushi được ăn với nước tương Shoyu và Wasabi. Món ăn này cũng có nguồn gốc tương tự sasimi, liên quan đến tập quán đánh bắt xa bờ lâu ngày của người Nhật.

 

 

 

 
Chirashizushi
 
 
 
Norimakizushi
 
 
Nigirizushi 
 

Món ăn không kém phần đặc sắc tiếp theo của ẩm thực xứ mặt trời mọc là Tempura. Chúng ra thường gọi là món tôm tẩm bột nhưng thật ra đây là cách gọi nói chung cho các món tẩm bột chiên, có thể là tôm, cá hay các loại rau củ. Món ăn này có nhiều dầu mỡ nên thường được ăn kèm cùng các món chính, như một cách làm phong phú các phương pháp chế biến.

 
Tempura

Tính thẩm mỹ, sự tinh tế là yếu tố quan trọng đưa nghệ thuật ẩm thực trở thành một tinh hoa văn hóa của đất nước Mặt Trời mọc.

Xem thêm bài viết liên quan
Xem thêm các chủ đề: ,

Bài viết cùng danh mục