Ngày tết ở Nhật Bản

tet1.jpgNgười Nhật xem thời khắc chuyển đổi giữa năm mới và năm cũ như là một hejme (lằn ranh tâm lý, phân chia giữa hai chặng đường đời khác nhau), năm cũ đã qua và năm mới đang mở ra trước mắt họ. Mọi vấn đề thuộc về năm cũ đều coi như đã giải quyết xong và họ cố tránh, chưa vội nghĩ tới những vấn đề mới. Ai cũng coi như chưa có gì để làm, chẳng phải vội vã khởi xướng những công việc mới: trường sở đều nghỉ làm, mọi cửa hiệu đều đóng cửa. đây là thời kỳ thanh thản nhất trong năm ở Nhật.


Năm mới (shogatsu):

Người Nhật xem thời khắc chuyển đổi giữa năm mới và năm cũ như là một hejme (lằn ranh tâm lý, phân chia giữa hai chặng đường đời khác nhau), năm cũ đã qua và năm mới đang mở ra trước mắt họ. Mọi vấn đề thuộc về năm cũ đều coi như đã giải quyết xong và họ cố tránh, chưa vội nghĩ tới những vấn đề mới. Ai cũng coi như chưa có gì để làm, chẳng phải vội vã khởi xướng những công việc mới: trường sở đều nghỉ làm, mọi cửa hiệu đều đóng cửa. đây là thời kỳ thanh thản nhất trong năm ở Nhật.

Nhà nào nhà nấy đều lo dọn dẹp, dựng cổng chào kado-matsu (cổng gồm 3 cây tre trang hoàng thêm những cành thông nhỏ) trước nhà



Chắn ngang qua cổng là những sợi shimenawa (rơm bện với những giải băng giấy ngũ sắc dán xung quanh).


Trong nhà, phòng nào cũng được trang trí thêm những vật trang sức bằng rơm rạ. Đồ trang trí phải bày biện trước 30 tết và tới mùng 7 tháng 1 mới dọn đi. Trong 7 ngày đó, người Nhật đi thăm viếng người thân, bạn bè.

Trong đêm giao thừa, người Nhật ăn món mì trường thọ(toshikoshi soba),thứ mì truyền thống của người dân Nhật được chế biến từ bột kiều mạch với mong muốn được một năm no đủ


Sau đó mọi người cùng xem chương trình TV " kohaku uta gassen " – một chương trình truyền hình phổ biến của Nhật vào đầu năm mới với sự trình diễn âm nhạc giải trí của hầu hết các ngôi sao ca nhạc nổi tiếng nhất NB và cả màn trình diễn của các nghệ sĩ Enka với trang phục truyền thống kimono, gần như tất cả các nghệ sĩ Enka đều là nữ giới

Và ngày đầu năm mới, tức 1/1 Âm Lịch được gọi là ngày " Thịnh Vượng", là ngày quan trọng nhất để khởi đầu một năm mới. Do vậy mà các gia đình thường tổ chức hoạt động đi leo núi để ngắm mặt trời mọc bởi mỗi người dân Nhật Bản đều có niềm tin sâu sắc vào việc đón năm mới với cảnh tượng mặt trời lên cao sẽ đem lại những điều tốt đẹp nhất và may mắn nhất trong suốt một năm tới.

Ngày hôm đó, mọi thứ đều được lau dọn sạch sẽ và không được để xảy ra cãi vã, bực tức hay khó chịu mà chỉ có sự vui vẻ và những nụ cười dành tặng cho nhau mà thôi.
Vào ngày mùng 1 tháng Giêng, các gia đình sum họp, uống sake, thứ rượu được coi là trường thọ



Và ăn món ăn osechi cổ truyền ,Osechi là những đồ ăn ngon được chuẩn bị với các món nấu , món trộn dấm , món nướng làm từ các loại hoại sản , thịt và các loại rau với hương vị và màu sắc phong phú cùng thành phần dinh dưỡng hợp lí , được xếp trong hộp Nhật 4 cạnh . Osechi được chế biến bằng phương pháp và nguyên liệu để lâu nhằm giảm công việc nội trợ trong khoảng 3 ngày Tết . Điều thú vị là mỗi nguyên liệu ở đâu lại mang một ý nghĩa riêng hàm chưa lời cầu chúc năm mới nhiều may mắn . Vd : Cá tráp mang ý nghĩa may mắn , rong biển với ý nghĩa vui mừng , đậu – mạnh khoẻ , trứng cá trích – con cháu đông đúc , ngó sen – nhìn xa trông rộng , rau mắc – sinh lộc , tôm – sự trường thọ


Và không thể thiếu món bánh dầy (mochi)


Ăn cùng với món súp đặc biệt của ngày tết là ozoni(súp)


Ozoni là món nấu thường gồm rau , cá , thịt gà cho vào nước sốt cùng với bánh dày . Người ta tỉa các nguyên liệu theo hình cánh hoa , nhuộm màu , sau đó bày biện thật đẹp để mừng đón năm mới . Bánh dày của từng vùng cũng khác nhau , đại để vùng Tây NB làm bánh hình tròn còn vùng Đông NB làm bánh hình vuông .

Người ta cũng hay đi hái lộc ở các đền chùa để cầu an.



Người Nhật cũng có phong tục chọn phương hướng tốt để xuất hành đầu năm(hatsu mode)

Phong tục khai bút(kakizome)




Phong tục mừng tuổi tiền (o-toshidama) cho trẻ con



Mùng 2 tết là khai trương nếp sinh hoạt thường nhật của năm mới. Mọi thứ vào ngày hôm đó đều diễn ra lần đầu: quét dọn, làm lụng, vui chơi. Giấc ngủ đầu tiên trong năm mới gọi là hatsuyume. Ngày xưa, trước lúc ngủ, người ta thường đặt dưới gối bức vẽ những chiếc thuyền chở đầy vàng bạc, châu báu để đem lại may mắn cho năm mới.

Bên cạnh đó còn một số món ăn khác như
Tazukuri ( cá mòi tẩm đường và tương rán giòn ) hay Ie Sebi ( tôm rán vàng )


Mùng 7 là tiết bảy loài hoa cỏ, cả nhà sẽ quây quần bên mâm cháo nấu bằng 7 thứ rau để trừ ma. Ngày nay, người Nhật thường dùng các thứ rau đậu dễ kiếm như: mùi tây(seri), rau hakobe, rau tề (nazuna), tía tô đốm trắng (hotokenoza), cải củ (suzuna), củ cải đen (suzuhiro), rau khúc (hahakogusa). Hồi trước gia đình nào cũng ăn mừng rất thịnh sọan, cắt đồ, gia vị vào nồi cháo chỉ chủ nhà mới được làm, còn kẻ dưới thì chỉ đứng nhìn, tay khoanh trước ngực rất mực cung kính. Hiện giờ lệ đó hầu như không còn nữa.

Ngày nay, việc đón mừng năm mới của người Nhật không còn cầu kỳ, trang trọng như trước, một số nghi lễ được bỏ qua, đặc biệt ở các đô thị. Tuy nhiên nhiều điều vẫn được duy trì như đi chùa cầu an, khai bút đầu xuân…. và hiển nhiên, trong các ngày tết, phụ nữ Nhật sẽ mặc kimono truyền thống.

3 trò chơi phổ biến nhất trong 3 ngày tết

1/ Đánh Cầu Lông – Hanetsuki-

Đây là trò chơi phổ biến cho trẻ con và thừơng là cho tụi con gái chơi nhưng nếu các cậu trai muốn tham gia thì cũng…không sao cả .Cái vợt thì được gọi là Hagoita, được làm từ gỗ và có một đặc trưng là luôn được trang trí rất lộng lẫy.


 





2/ Trò thả diều Takoage


3/Chơi bài shogatu :

Một người đc chọn làm quản trò, sẽ gọi tên của một quân bài và người nào có thể nhặt quân bài đó ra khỏi đống bài khi đó đang được lật úp xuống sàn nhà sẽ là người thắng trong lần chơi đó. Cứ chơi cho đến khi gọi hết tên các quân bài, người nào có nhiều thẻ bài nhất sẽ chiến thắng. Chơi trò này cần trí nhớ, nhanh tay và …chịu khó lắng nghe cho rõ nữa

 

Xem thêm bài viết liên quan

Bài viết cùng danh mục